|
Mozaieken met DAS klei |
|
Voor heb mozaieken met kleurloze, zelfdrogende klei, zoals DAS klei heb je nodig:
|
- kleurloze, zelfdrogende klei, zoals DAS klei,
- iets om de klei op te uitrollen, zoals een snijmat of (dikke) placemat,
- iets om de klei mee te uitrollen, zoals een deegroller, fles of kleiroller,
- materiaal om de klei te knippen of snijden, zoals een schaar, een pizzames, koek- of kleivormpjes, een hobbymes (niet voor kleine kinderen),
- verf, zoals plakkaatverf, acrylverf of waterverf,
- penselen en bakjes om verf op te doen en water in te doen,
- vernis (hout- of acrylverfvernis) of witte lijm (kinderlijm, houtlijm) die kleurloos opdroogt,
- evt. een lijstje of een plankje en latjes om de mozaiek stukjes op te plakken,
- Een oude doek of keukenpapier om spullen schoon en droog te maken.
|
|
|
Allereerst begin je met een ontwerp, je moet weten wat je wilt maken en welke kleuren je ongeveer gaat gebruiken.
Je kan bijvoorbeeld een tekening maken, de stukjes uitknippen en deze later gebruiken om de klei-stukjes uit te knippen.
Je kunt ook een mozaiek met alleen vierkantjes/rechthoekjes maken, dan hoef je eigenlijk alleen te weten welke kleuren je gaat gebruiken.
Een paar voorbeelden:
Voor een werkstuk met vierkantjes heb ik een ministeck ontwerp gebruikt.
De vis heb ik gebruikt om stukjes klei mee uit te knippen en de regenboog was een schets om te kijken hoe het ongeveer zou moeten worden.
|
|
Dan pak je een stuk klei, je kneedt het even goed en je maakt er een bal van en je rolt dit uit tot een dunne plak.
Als je de stukjes later m.b.v. papier gaat uitknippen, kan je beter een aantal kleine stukken nemen en uitrollen.
|
|
Je kunt ook rolletjes maken, in een vorm leggen en platdrukken/rollen.
|
|
Als je vierkantjes of rechthoekjes gaat uitsnijden kan je dat meteen doen terwijl de klei nog nat is. Maar als je gaat knippen, kan je de klei
beter eerst een uur of 4 tot 8 laten drogen. Dit is een beetje afhankelijk van de temperatuur en vochtigheidsgraad van de kamer.
Niet helemaal laten uitdrogen, anders lukt het knippen niet meer goed.
Als de klei helemaal is gedroogd, kunnen de stukjes altijd nog wat bijgesneden of geknipt worden.
Na het snijden of knippen de stukjes een beetje uit elkaar liggen en weer goed platdrukken. Liefst een beetje vastdrukken op de ondergrond, zodat
ze vastplakken, dat is later gemakkelijker bij het verven.
|
|
Dan ga je de stukjes verven. Ik vind zelf acrylverf wel fijn, gemakkelijk te mengen en kleurvast, droogt snel en lost niet meer op als
deze eenmaal gedroogd is. Maar deze verf is dus wel minder geschikt voor kinderen, juist omdat ie snel droogt. Geen grote hoeveelheden tegelijk nemen.
Voor kinderen is waterverf of plakkaatverf, meer geschikt. En dan vind ik de tubes waterverf weer fijner dan de potjes (kinder)plakkaatverf.
Bij een set waterverf met veel kleuren, hoeft de verf niet of nauwelijks gemengd te worden.
Voor het verven van de stukjes heb je maar weinig verf nodig. Je kunt beter wat er bij pakken dan te veel hebben, dus je kan het best met een klein beetje verf beginnen.
De klei hoeft eigenlijk niet helemaal opgedroogd te zijn als je gaat verven. De klei en de verf kunnen tegelijk drogen, dat scheelt weer in de wachttijd.
|
|
|
|
Als de stukjes goed gedroogd zijn, is het tijd voor het echte werk: het mozaieken zelf. Dit kan op verschillende manieren, maar het is altijd
handig om de stukjes alvast in de vorm te leggen zoals het uiteindelijk (ongeveer) moet worden.
|
|
Dat kan je op verschillende manier je mozaiek maken, bijvoorbeeld in een (foto)lijstje plakken.
Als je de stukjes in een lijstje gaat plakken, moet je eerst goed uitmeten waar je gaat beginnen. Hier ben ik aan de rand begonnen met de vleugels,
daarna de rest van de bij en ik heb pas later de groene stukjes toegevoegd. Ik heb de stukjes met houtlijm op het plankje gelijmd.
Als je gaat lijmen, kan je beter acrylverf gebruiken, of anders de stukjes eerst vernissen voordat je gaat lijmen. Anders geeft de verf misschien af
en worden de stukjes vies.
|
|
Je kunt ook de stukjes in DAS klei zelf drukken. Je kunt eerst een vorm maken (ronde, vierkant, ster etc.) en daar dan de stukjes indrukken.
Of je kunt er eerst de stukjes in drukken en later de rand uitsnijden.
De stukjes eerst in de goede vorm op de klei leggen en dan er in drukken. Of stukje voor stukje er in drukken, dat vind ik zelf gemakkelijker.
Je kunt de stukjes evt. nog wat bijknippen of snijden als ze niet helemaal goed passen.
Als je de stukjes met water-of plakkaatverf geverfd hebt, kan je het beste je handen eerst wassen en goed droog maken voordat je de mozaiekstukjes
oppakt. Anders worden de stukjes vies.
Bij de vlinder en de vierkantjes heb ik de stukjes echt helemaal in de klei gedrukt. Dat was best lastig en daardoor zit er vrij veel
ruimte tussen de stukjes. Bij de regenboog heb ik de stukjes er niet helemaal in gedrukt en heb ik de klei aan de randen een beetje
om de stukjes heen gevouwen. Hierdoor zitten de stukjes dichter op elkaar, maar is de kans later wel groter dat er een paar stukjes loslaten.
Je kunt ze dan met een beetje lijm weer vastzetten.
Eventueel met de roller er overheen om het goed plat te maken, maar kijk daarbij wel uit dat je de stukjes niet breekt.
Dan alles goed laten drogen, dit duurt wel een paar dagen.
|
|
Bij de vlinder heb ik de stukjes (na het drogen) weer verwijderd en heb ik de voegen blauw gemaakt. Daarna heb ik de stukjes weer teruggeduwd
Tenslotte kan je de mozaiek glanzend maken met witte lijm, die kleurloos opdroogt, of glanzende vernis. Vernis geeft het mooiste resultaat, maar dat kan je
beter zelf doen. Niet in een afgesloten ruimte en niet dichtbij vuur (sigaret, gasfornuis).
Witte lijm kan dus ook, dit kunnen de kinderen zelf doen, maar dan wordt het niet waterdicht. Een paar druppeltjes er op en uitsmeren met een kwastje.
De vernis breng je ook aan met een kwast. Deze moet je later schoon maken met wat terpentine oid. Maar je kunt de kwast ook in water laten staan tot
de volgende keer dat je 'm gaat gebruiken. Zo wordt de kwast niet hard. De volgende keer wel eerst goed droogmaken!
|
|
Deze zon heb ik gevoegd met gips wat ik eerst een beetje gekleurd had met waterverf. Gips volgens de aanwijzing op de verpakking aanmaken met water
en dan in de voegen gieten. Dan de steentjes weer schoonmaken met een nat sponsje of doekje en tegelijkertijd het gips in de voegen duwen.
Dit is vrij lastig, misschien niet echt geschikt voor kinderen, maar het geeft wel een leuk effect.
Voor het voegen moeten de steentjes overigens wel eerst gevernist zijn. En verder heb ik, voordat ik begonnen ben met mozaieken, de lijst en
de achterkant aan elkaar gelijmd, om de lijst waterdicht te maken.
|
|
Nu alles op een rij, als eerste de vlinder:
Bekijk de plaatjes van boven naar beneden, eerst de eerste rij dan de tweede.
Maak een bal van de klei en druk en/of rol het plat tot een dunne plak.
Snij een vorm uit, in dit geval een 6-hoek m.b.v. een schoteltje en druk de vlinder koekjesvorm in de klei.
Laat de klei een paar uur drogen tot het bijna droog is, maar niet helemaal laten uitdrogen.
Knip dan de rand en de vlinder in stukjes, leg ze uit elkaar, druk ze weer een beetje vast en laat ze dan helemaal drogen.
Verf de stukjes en laat het weer drogen.
Leg de stukjes in de goede vorm, bijvoorbeeld op een stuk papier en maak de ondergrond schoon. Anders kan er straks verf op de klei komen.
|
|
Pak een stuk klei, maak het plat, maar houd het wat dikker dan voor de mozaieksteentjes.
Maak een cirkel met hetzelfde schoteltje als voor de vlinder en snij of knip de vorm uit.
Maak je handen goed droog.
Leg de stukjes op de klei en druk ze voorzichtig in de klei, van binnen naar buiten. Geef aan de randen wat tegendruk om de vorm goed te houden.
Maak het geheel nog eens goed plat met de deegroller of fles.
Laat de klei een paar dagen drogen.
Ik heb de stukjes er toen weer uitgehaald en een klein beetje geverfd om de kleuren wat helderder te maken.
En ik heb de 'voegen' tussen de stukjes blauw geverfd. De verf even laten drogen en dan alles weer terugduwen.
Maar ik had ook de randen gewoon wit kunnen laten.
Vernis daarna het geheel en laat het weer een paar dagen drogen.
Als je het goed plat gemaakt hebt, zou je het bijvoorbeeld als onderzetter kunnen gebruiken.
|
|
Binnenkort zal ik misschien ook nog stap voor stap laten zien hoe ik de bij gemaakt heb.
|
|
